“Cần cù là huyền thoại, hiếu học là ngộ nhận”

GS. Trần Ngọc Thêm không ngần ngại gọi những giá trị mà chúng ta vẫn tự hào lâu nay – sự cần cù và hiếu học – là “huyền thoại”.

Ông đã có cuộc trò chuyện với Vietnamnet, lý giải vì sao ông lại “chỉ mặt đặt tên” như vậy. Ông cũng chia sẻ những nghiên cứu sâu hơn về giáo dục cũng như những giá trị của cá nhân trong thời kỳ mới.

20161216094714-tran-ngoc-them

GS Trần Ngọc Thêm (Ảnh Thành Long)

“Không thể tự khen là cần cù được”

Cần cù và hiếu học lâu nay được xem là niềm tự hào của người Việt chúng ta. Nay ông kết luận rằng những phẩm chất này chỉ là huyền thoại thì quả là một cú sốc…

– Nếu chỉ là một công dân, đúng là tôi cũng nghĩ rằng cần cùhiếu họclà những phẩm chất đáng tự hào vì hầu như đâu đâu và ai ai cũng nói như vậy. Và có lẽ sẽ có cảm giác bất bình với kẻ dám kết luận rằng những phẩm chất này chỉ là huyền thoại.

Nhưng tôi là nhà khoa học và người làm khoa học thì phải có trách nhiệm đi tìm sự thật và tôn trọng sự thật.

Vậy thì về mặt khoa học, sự thật này như thế nào?

Cần cù, hiếu học thường được xem là những phẩm chất chung của Đông Á. Cùng là cần cù, hiếu học nhìn bề ngoài thấy giống nhau, thực ra là giữa Việt Nam với Đông Bắc Á rất khác nhau.

Mọi phẩm chất của con người đều là do hoàn cảnh sống tạo nên. Điều kiện tự nhiên Đông Bắc Á rất khắc nghiệt nên người Đông Bắc Á thật sự cần cù − Nhật Bản, Hàn Quốc là những điển hình của đức tính cần cù ấy.

Còn Việt Nam và Đông Nam Á là khu vực vốn được thiên nhiên ưu đãi nên không thể có phẩm chất ấy.

Sở dĩ lâu nay các học giả Việt Nam và cả nhiều người nước ngoài nghĩ rằng người Việt cần cù là do bị đặc điểm của nghề trồng lúa nước đánh lừa.

Trồng lúa nước là nghề mang tính thời vụ rất cao. Gặp lúc gieo cấy hay vào vụ gặt thì hình ảnh dễ thấy là người nông dân Việt đầu hôm sớm mai bán mặt cho đất, bán lưng cho trời – đúng là cần cù thật. Nhưng xong việc thì lại chơi.

Khoảng thời gian giữa cấy và gặt rất dài, là lúc chúng ta nghỉ ngơi, ăn chơi liên miên: “Tháng giêng là tháng ăn chơi/ Tháng hai cờ bạc, tháng ba hội hè/ Tháng tư đong đậu nấu chè/ Ăn tết Đoan Ngọ trở về tháng năm…”.

Bây giờ vẫn thế. Con người nông dân đi vào công sở, cộng với tổ chức quản lý kém…, nên người Việt về cơ bản vẫn ham chơi bời, lễ hội, đàn đúm, “buôn dưa lê” và nhậu nhẹt. Nên mới có tình trạng 30% công chức sáng cắp ô đi tối cắp ô về.

Ở một dân tộc cần cù thì các quán cà phê sẽ không đông khách đến tận 9 – 10h sáng, và buổi chiều thì từ 4h chiều trở đi các quán nhậu sẽ không nghẹt cứng hết cả như ở Việt Nam. Mà số lượng các quán cà phê và quán nhậu ở các thành phố Việt Nam thì rất nhiều.

Ở các đô thị Hàn Quốc, Nhật Bản, Mỹ… đều không có nhiều quán ăn chơi đến thế và không đông khách quanh năm suốt ngày đến thế.

Người Việt Nam có ham ăn đến thế không? Không hề. Đấy là ăn chơi, ăn để chơi chứ không phải ăn để làm việc. Tất nhiên là sống thì phải có ăn có chơi nhưng ham ăn chơi như thế thì không thể tự khen là cần cù được!

Hiếu học là sự ngộ nhận

Còn sự hiếu học thì sao, thưa ông? Tại sao ông cho rằng nó là huyền thoại chứ không phải là thực tại?

Hiếu học cũng được xem là một giá trị truyền thống của văn hóa Á Đông. Song cần phải phân biệt hiếu học với hiếu danh. Continue reading

Vietnam In My Heart

Featured

Vietnam in my heart (Việt Nam trong tim tôi) is a weekly program on VTV3, kind of combination of talk show and reality program. Participants are foreigners who live and work in Vietnam, or they are proficient in Vietnamese, or consider Vietnam as second homeland, and involve in activities for the benefit of community.

vietnamtrongtimtoi-3

The 30-min program helps the audience to understand more about their lives, the reason they choose Vietnam, and their contributions to Vietnam in economy, culture, society, art, and so on.

The “Vietnam in my heart” is broadcasted at 8:45 every Saturday and Sunday on VTV3, playback at 16: 50 on Monday and Tuesday.

Website: http://www.vietnamtrongtimtoi.vn/pages/Tin-tuc-vn.aspx?pg=Tin-vn

——

I cannot find English version of this website, so I want to translate summary of foreign participants in this program. They are all very interesting, for me, in someway. Maybe because of their love for Vietnam :)

Mr. Bernard Kervyn (Belgian) is widely known by his dear name “Mr. Vietnam” because everyone is surprised by his understanding about the country and people of Vietnam. More than 19 years living in Vietnam, Bernard has created employment and vocational training to help thousands of poor livelihood from Binh Thuan, Dong Nai to Hau Giang. He supports students making cards from recycled paper, opening shops to sell handicrafts so poor people can sell small items they create. He is implementing several projects to assist the poor to develop livestock and farming and he pays special attention to the issue of education for children in remote areas.
Video part 1: https://www.youtube.com/watch?v=KsWEm3E9hqk
Video part 2: https://www.youtube.com/watch?v=NTcuQN8Sopo Continue reading

[Repost] Vietnam Is Becoming the ‘New China’ With Foreign Manufacturers

My friend, who is an engineer and works for famous German specialized equipment company, told me that his company moved their factories from China to Vietnam to protect their intellectual property. Everything will be learned and copied easily in China, even complicated components.

Consequence: Chinese state-owned companies have become their tough competitors on market now, beside Danish. They have occupied 50% of market though they are new player!

He said “the cost in Vietnam is not significantly different, and our paperwork system is still a messy story, but I guess we still have our advantages”.

Peace and Freedom

By Ralph Jennings

TAIPEI, Taiwan (TheStreet) — Vietnam may still be communist, but the Southest Asian country is all about business.

Helped by low costs and an eager government,  Vietnam is taking over China’s role as Asia’s hotspot for foreign investment in manufacturing.

While China’s economy slows and labor becomes more expensive, Vietnam is becoming to go-to place for manufacturing, making cars for Ford(FGet Report) and Toyota Motor(TMGet Report)Offshore capital is expanding now into high-value, high-tech assembly. Hanoi is working on rules to bring in more of it.

Chinese officials, worried about pollution and dependence on foreign capital, are promoting private domestic investment and consumer spending instead.

“The Vietnamese government welcomes most sectors with open arms and market entry, so licensing and operating have become much simpler than in China,” says Ralf Matthaes, partner in the Ho Chi Minh…

View original post 292 more words

China State Media: China, Vietnam should ward off interferences, strengthen cooperation — While China Adds Second Oil Rig Near Vietnam

Conflict message

Peace and Freedom

HANOI, June 19 (Xinhua) — Chinese State Councilor Yang Jiechi met here with Nguyen Phu Trong, General Secretary of the Communist Party of Vietnam on Wednesday.

During their meeting, Yang said China and Vietnam are two neighboring countries with lots of common interests. Both of them are in the key stage of reform and development.

Amid the complicated situation in the region and the world, the two sides should ward off interferences, strengthen cooperation, and jointly seek development, Yang said.

China attaches great importance to its comprehensive strategic cooperative partnership with Vietnam. Currently, the bilateral relations are facing serious difficulties resulting from the maritime issues. However, it is necessary to handle the issue as soon as possible, Yang said.

He said his visit to Vietnam was based on the strategic consideration of the Communist Party of China and the Chinese government about and the great importance they attach to the…

View original post 746 more words

The Cham: Descendants of Ancient Rulers of South China Sea Watch Maritime Dispute From Sidelines

Peace and Freedom

The ancestors of Vietnam’s Cham people built one of the great empires of Southeast Asia.

Photo of Po Nagar Cham towers.

The Cham towers in Nha Trang, Vietnam, were built between the 7th and 12th centuries.

PHOTOGRAPH BY STEVE RAYMER, NATIONAL GEOGRAPHIC CREATIVE

By Adam Bray

for National Geographic

Published June 16, 2014

Tensions in the South China Sea reignited last month, when China deployed a government-owned oil drilling rig in an area also claimed by Vietnam just south of the Paracel Islands.

Anti-China protesters broke into and torched Chinese, Taiwanese, and South Korean factories in southern Vietnam. According to media reports, as many as 21 people died in the chaos, and more than a hundred were injured. Thousands of Chinese workers fled the country.

Under dispute are the Spratly and Paracel archipelagos, which are mostly uninhabited, and a central region of the South China Sea, which is home to overlapping claims by China, Vietnam, Taiwan…

View original post 1,721 more words

UP PROF: “CHINA CHALLENGING UNCLOS”

Harry Roque's Blog

REF. Atty Romel Bagares 09166679802

China’s snub of the Philippine arbitral claim on the West Philippine Sea and its slew of building projects on disputed reefs in the area are “a serious and belligerent violation of” the UN Convention on the Law of the Sea (UNCLOS), of which it is a member, according to an outspoken Filipino legal academic at an international law conference in Tokyo.

Speaking at the 5th Annual Meeting of the Japan Society of International law at the Chuo University Law School last Sunday, University of the Philippines professor Harry L. Roque Jr. said that China’s refusal to participate in the arbitration and its unilateral acts in building artificial islands in the disputed maritime area of the Spratly’s constitutes a “serious breach of the UNCLOS since as a party to the Convention, China agreed to refer all matters involving interpretation and application of the UNCLOS to the…

View original post 738 more words

A new kindergarten on a tiny island is Beijing’s latest South China Sea incursion

I don’t know how far this dispute can go, but it’s clear that giant China is making its firm foundation with residents. It is not easy to deal with, when life of ordinary people involves. And China does not cooperated with any International Court. Sigh…
The day they start the story of Haiyang 981, they have been not care about the World already, and been well-prepared for any disturbance.
I’m thinking, we must find a way to save ourselves, because no one will save Vietnam. In politics, nothing is “free” !